NLP de oorsprong en ontwikkeling

Het verhaal van modelleren en autonomie in ontwikkeling.

Het verhaal van NLP is het verhaal van modelleren en autonomie in ontwikkeling. Dit verhaal begint met de Richard Bandler (student wiskunde) en Frank Pucelik (student Psychologie en Politicologie) aan de Kresge College in Santa Cruz. De Kresge College werd opgericht in 1971 als onderdeel van de Universiteit van California, met als visie: ‘studenten een plek bieden waar ze een gevoel van creativiteit, gemeenschap en individualiteit konden ervaren’.

Als bijbaantje assisteert Bandler Dr. Robert Spitzer van Science and Behavior books in het redigeren van het boek ‘the Gestalt Approach & Eye Witness to Therapy’ van Dr. Fritz Perls. Om het werk van Perls om te kunnen zetten in duidelijke en leesbare teksten observeerde Spitzer en Bandler zijn werk. Dit deden ze door transcripten en filmopnamen - systematisch te oberveren en analyseren - om tot de essentie te komen. Dit is de basis van modelleren.

Bandler raakte geïnspireerd door de principes en technieken van de Gestalttherapie. Samen met Pucelik begint hij Gestalt workshops te organiseren op de campus. Ze blijken al snel succesvol te zijn en behalen, volgens de 1stegeneratie NLP ontwikkelaars, in hun workshops (soms) zelf betere resultaten als Dr. Perls, de grondlegger van de methodiek.

Bandler nodigt ook John Grinder uit om deel te nemen aan de workshops. Grinder heeft een Ph. D in de linguïstiek en werkt aan dezelfde Universiteit. Hij neemt enige tijd deel aan de workshops van Bandler en Pucelik. Grinder brengt onder meer de linguïstiek en de filosofie van Alfred H. Korzybski mee naar de meetings. Er ontstaat een dynamiek tussen Brandler en Grinder en in 1974 sluiten ze een samenwerkingsverband. In de volgende zeven jaren bestuderen ze samen de gedrags- en denkpatronen van diverse succesvolle psychotherapeuten, waaronder; ‘Virgina Satir (gezins- en relatietherapeute), en Milton Erickson (psychiater en hypnotherapeut)’.

terug naar NLP opleidingen


1ste generatie: klassiek NLP


In de jaren tussen 1974 en 1981 trok de dynamische samenwerking tussen Bandler, Pucelik en Grinder een aantal gemotiveerde en creatieve medeontwikkelaars aan. Dit zijn onder meer: ‘Robert Dilts, Judy De Lozier, Steve Gillian, Jim Eicher, Leslie Cameron, David Gordon, Terry Mc Clendon, Byron Lewis, Trevelyan Houck, Terry Rooney, Ken Block, Jeff Paris, Lisa Chiara, Marilyn Moskowitz, Devra Canter, Jody Bruce, Bill Polansky, Ilene Mc Cloud, David Gordon, Paul Carter, Peter Gaarn, David Wick en Pat Le Clair’. Deze kerngroep aan medeontwikkelaars kun je de eerste generatie van NLP noemen. Deze generatie ontwikkelde de basisstructuur voor het kennisgebied, dat onder meer bestaat uit; ‘het Metamodel, de Representatiesystemen, het werken met Delen, Ankeren en de Ericksoniaanse hypnose inductie’.

Naast het modelleren van Frits Perls, Virgina Satir en Milton Erickson (praktijkgerichte invloeden) wordt de groep sterk geïnspireerd door de ideeen van Alfred H. Korzybski, Gregory Bateson en Naom Chomsky (conceptuele invloeden). Het zijn de combinaties en verbindingen tussen deze praktijkgerichte en conceptuele invloeden die de essentie van NLP vormen: ‘door modelleren een open structuur voor de ontwikkeling van autonomie creëren’.

Bandler en Grinder schreven in deze periode samen een boek, onder de titel: ‘de Structure of Magic’. Dit boekt beschrijft het Metamodel – een serie taalpatronen die mensen stimuleert om meer keuzemogelijkheden in hun wereldmodel (referentiekader) te brengen. Ook Pucelik en de andere leden van 1ste generatie brachten hun ervaringen en ideeen verder de wereld in. Veelal door trainingsinstituten op te richten met variaties op de naam “Meta” wat duidt op het Metamodel – meta ten opzichte van wereldmodellen (referentiekaders) om mensen te helpen positieve veranderingen in hun leven te brengen.

NLP ontstond doordat de vooruitstrevende visie van het Kresge college studenten een plek bood om een gevoel van creativiteit, gemeenschap en individualiteit te ervaren. Deze plek trok goede leermeesters als Dr. Robert Spitzer en Greogory Bateson aan die, mede gelet op de tijdsperiode, een smeltkroes vormde voor alchemistische proces waarin de 1ste generatie NLP-ers het beste uit zichzelf konden halen en dit proces wisten te distilleren naar een open structuur voor de ontwikkeling van autonomie.

In 1981 beëindigde Bandler en Grinder hun samenwerking en gingen ieder hun eigen weg. In 1996 startte Bandler een rechtszaak tegen John Grinder en veel van de eerste generatie NLP-ers waarin hij het intellectueel eigendom op de naam NLP en $ 90,000,000 schadevergoeding claimde. In 2000 deed een Amerikaanse rechter de uitspraak; "dat zoveel mensen hebben bijgedragen aan de ontwikkeling van NLP - dat het niet als intellectueel eigendom kan worden aangemerkt".

Bandler ontwikkelde een eigen systeem dat hij Design Human Engineering noemt. Grinder ontwikkelde een systeem dat hij New Code noemt. Hierdoor kwam de ontwikkeling van NLP als open structuur, zij het enigszins versnipperd, in de handen van een nieuwe generatie.

terug naar NLP opleidingen


2de generatie: verbreding van de methodiek


De tweede generatie ontwikkelde zich halverwege de jaren '80. Het uiteenvallen van de cohesie tussen de leiders van de eerste generatie werkte als een katalysator voor nieuwe ontwikkelingen in de breedte. Er ontstond nieuw leiderschap in de ontwikkeling van het kennisgebied. Kenmerkend is dat ook hier weer sprake is van een groep ontwikkelaars; ‘Robert Dilts, Leslie Cameron Bandler, David Gordon, Anthony Robbins, Todd Epstein, Stephen Gillian, Tad James en John Overdurf’.

In deze periode ontstaan er verschillende internationale verenigingen en organisaties waarin de verschillende ontwikkelingen worden vormgegeven. Waar de eerste generatie zijn basis had in de psychologie en psychotherapie, verschuift de aandacht in de tweede generatie naar overtuigingen, kernwaarden en metaprogramma’s. Deze ontwikkeling betekende ook nieuwe mogelijkheden tot verbreding van de toepassingsgebieden van NLP, naar: ‘het onderwijs, de sport en het bedrijfsleven’.

Dit is ook de periode waarin NLP in aantallen Practitioners een snelle groei doormaakte. Iedere generatie heeft zijn eigen uitdagingen. Waar de uitdaging voor de 1ste generatie lag in het bij elkaar houden van het enorme creatieve potentieel, verschoof dit in de 2de generatie naar het borgen van kwaliteit. Een ontwikkeling verloopt vaak grillig en zo geldt dit ook voor NLP als kennisgebied. Vanaf deze periode krijgt de methode soms een slechte naam doordat een aantal mensen er overmatig commercieel en vooral gefragmenteerd mee aan de slag gaan. Zonder voldoende borging komt de betrouwbaarheid en kwaliteit van de methodiek onder druk te staan.

In deze grillige periode wisselde excessen en nieuwe innovaties elkaar af. Vermoedelijk zijn beide nodig zijn om de essentie ‘autonomie in ontwikkeling’ verder de wereld in te brengen. Een aantal toonaangevende NLP-ontwikkelaars slaagden erin om internationale organisaties op te richten voor de standaardisering en kwaliteitsborging van de opleidingen.

terug naar NLP opleidingen

3de generatie: verdieping van de methodiek


Rond de eeuwwisseling werd een 3de generatie zichtbaar . De ontwikkeling in de breedte gecombineerd met standaardisering en kwaliteitsborging creëert ruimte voor verdieping.

Opleidingsinstituten gaan de NLP methode trainen vanuit de Humanistische Psychologie en didactische methoden als het ervaringsgericht leren (David A. Kolb) en het 4MAT-model (Bernice McCarthy).

Diverse NLP trainers en Master trainers onderzoeken de mogelijkheden om het spirituele niveau van persoonlijke ontwikkeling vanuit een NLP-perspectief te benaderen.

Aanvullend wordt de methode tegenwoordig vaak gecombineerd met andere kennisgebieden als Transactionele Analyse en Systemisch Werken. In sommige gevallen betekent dit dat NLP een onderdeel wordt van een meer algemene opleiding in bijvoorbeeld professionele communicatie.

Ook de vorm van de NLP-methode ontwikkelt zich. Naast het protocollaire werken en de actieve coachingsoefeningen kunnen de NLP-technieken ook conversationeel worden toegepast. Dit biedt veel extra mogelijkheden om NLP toe te passen in verschillende beroepssectoren.

terug naar NLP opleidingen